13/6/11

Μ (1931)

Του Fritz Lang με τους Peter Lorre, Ellen Widmann, Inge Landgut

Σε μια γερμανική πόλη, ένας δολοφόνων μικρών παιδιών αναστατώνει όλους τους κατοίκους και έτσι η αστυνομία ξεκινά ένα ανθρωποκυνηγητό για την σύλληψη του, ώστε να σταματήσει ο πανικός που επικρατεί πάνω στην πόλη. Τα ίχνη που αφήνει ο δολοφόνος είναι ελάχιστα και έτσι η αστυνομία επικεντρώνει τις έρευνες της στα ήδη κακοποιά στοιχεία της πόλης, με βεβαρημένο παρελθόν και δράση. Αυτό όμως ενοχλεί πολύ τις συμμορίες της πόλης, οι οποίες αναλαμβάνουν να βρουν οι ίδιες τον δολοφόνο και να τον αποδυναμώσουν.
Ο δολοφόνος τελικώς περικυκλώνεται σε ένα ερείπιο κτίριο από τις συμμορίες και ένα ιδιότυπο λαϊκό δικαστήριο στήνεται εναντίον του. Εκεί ο δολοφόνος εξομολογείται ότι οι δολοφονίες έγιναν κάτω από ψυχολογική πίεση από μια εσωτερική φωνή που τον παρακινούσε να κάνει αυτές τις πράξεις. Αυτή όμως η ομολογία δεν πείθει κανέναν. Άραγε, ποια δικαιοσύνη και ποιος δικαστής θα μπορέσει να αποδώσει δικαιοσύνη?

Μέχρι τώρα έχω μιλήσει για 118 ταινίες: για κάποιες είπα μέτρια σχόλια, για κάποιες παρότρυνα να τις δείτε και για κάποιες άλλες απλά ήμουν αρνητική. Για την ταινία "Μ", θα σε χιλιοπαρακαλέσω αγαπητέ αναγνώστη να την βρεις (είτε σε torrent, σε blu-ray ή ακόμα και στην free version της στο YouTube) και να την δεις οπωσδήποτε. Είναι η πιο must-seen ταινία όλων των εποχών. 

Ξέρω, και γω ήμουν επιφυλακτική: μια γερμανική ταινία του 1931, ασπρόμαυρη με λίγα τεχνολογικά μέσα, γιατί να την δω? Και όμως, πρέπει να την δεις. Είναι η πρώτη ταινία που εισήγαγε το χαρακτήρα του serial-killer (και μάλιστα παιδιών, πόσο πιο φρικιαστικό?), είναι η πρώτη αμιγώς κοινωνική ταινία που έθεσε ζητήματα δικαιοσύνης: ποιος μπορεί να δικάσει ποιόν; ποιος είναι ο αθώος που μπορεί με ελαφριά τη καρδία να καταδικάσει τον άλλον; Επίσης, η πρώτη ταινία που μίλησε για ψυχοπάθεια των εγκληματιών και αν αυτή τους δίνει άλλοθι.

Βέβαια αυτή η ταινία είχε και το τίμημα της: στην ναζιστική Γερμανία του 1931, το θέμα της ταινίας προκάλεσε και ο σκηνοθέτης Fritz Lang (μισός Εβραίος) μαζί με τον πρωταγωνιστή Peter Lorre (Εβραίος και αυτός) αναγκάστηκαν 2 χρόνια μετά την προβολή της ταινία να φύγουν από την Γερμανία γιατί φοβόντουσαν τους διωγμούς του Χίτλερ. Ο Fritz Lang, μετά την εμπορική αποτυχία του Metropolis κάνει ξανά μια ταινία που ταράσσει τα νερά του κινηματογράφου και δίνει νέα πνοή στις μυθοπλασίες (o πρωταγωνιστής Peter Lorre είχε μεγάλο πρόβλημα να κυκλοφορήσει μετά την προβολή της ταινίας επειδή ο κόσμος τον είχε ταυτίσει απόλυτα με το ρόλο του δολοφόνο παιδιών: η δύναμη του κινηματογράφου ήταν πλέον φανερή).

8 σχόλια:

  1. Must-see ταινία όντως. Πανέμορφη σε κάθε πλάνο της. Και όλο το κλίμα που δημιουργεί από την αρχή ακόμα, ανατριχιαστικό. Ένας φίλος μου μιλούσε για πλήθος συμβολισμών που δεν πρόσεξα, ο χάρτης της πόλης, το Μ με την κιμωλία, ακόμα και η παραμικρή λεπτομέρεια κρύβει απίστευτη ιστορία πίσω της. Σίγουρα ένα αριστούργημα από εμένα.
    Από κάποιους άλλους που την είδαν, άκουσα δυσαρέσκεια για το τέλος. Μάλιστα λέγανε πως κατέστρεψε την ταινία με το τέλος που έφτιαξε. Προσωπικά, πιστεύω πως ίσως να ήταν το καταλληλότερο τέλος για μια τέτοια ταινία.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Το τέλος εννοείς το λαικό δικαστήριο ή την φράση της μάνας "έπρεπε και μεις να προσέχαμε"?
    Κοίτα, είναι μια δυνατή ταινία, και για το 1931 ήταν πρωτοπόρα... Μετά από 80 χρόνια ακόμα προκαλεί ενδιαφέρον...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Δεν το διευκρίνισα, εννοώ την σκηνή με τις κλαίουσες μητέρες.
    Στην πρωτοπορία της συγκαταλέγεται και ότι ήταν η πρώτη ομιλούσα του Lang; Είναι φανερή η απόλυτη σιγή σε πολλά μέρη του φιλμ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Πρωτοπορία ως προς το θέμα της ταινίας... Αλλά ναι, είναι και η πρώτη ομιλούσα ταινία του Lang

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Ουσιαστικά συνδέει τα χαρακτηριστικά της βουβής εικόνας με μια μεγάλη οικονομία στη χρήση του λόγου. Πρωτοπόρα; Ίσως. Σίγουρα πάντως προαναγγέλει το φασιστικό καθεστώς που θα ακολουθήσει.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Ουσιαστικά συνδέει τα χαρακτηριστικά της βουβής εικόνας με μια μεγάλη οικονομία στη χρήση του λόγου. Πρωτοπόρα; Ίσως. Σίγουρα πάντως προαναγγέλει το φασιστικό καθεστώς που θα ακολουθήσει.

    ΑπάντησηΔιαγραφή